نخود فرنگی – نخود سبز –Pisum sativum L

گیاهی علفی ،یکساله ، پیچک دار ، دارای 2-3 برگچه و دو استیپول خیلی بزرگ و مشخص در محل اتصال برگ به ساقه است .

بر اثر پرورش زیاد ، نژادهای متنوع از آن بدست آمده که هر یک ، اختصاصات معینی از نظر شکل میوه و نوع دانه دارند. نمونه های مرغوب آن ، دانه های ترد باطعم شیرین ملایم و ابعاد کوچک دارند .

ترکیبات شیمیایی :

دانه گیاه به طور متوسط دارای 10 تا 12 درصد آب ، مواد ازته 21 – 24 درصد ]اسید اوریک به مقدار 50 میلی گرم برحسب هر 100 گرم دانه[ ، مواد چرب به مقدار 1 – 1.65 درصد ، مواد قابل استخراج (نشاسته و مواد سلولزی) به مقدار 61 – 64 درصد ، مواد معدنی 2.30 – 2.70 درصد (Bailland) است . ضمنا ویتامین A ، B ، C نیز در دانه نخود فرنگی یافت می شود . عناصر معدنی آن شامل آهن و پتاسیم بعلاوه فسفر است . در دانه نخود فرنگی مقدار ویتامین  A، از 240 تا 950 واحد بین المللی (U.I) و ویتامین C از 15 تا 25 میلی گرم در هر 100 گرم دانه تغییر می کند .

دانه گیاه مذکور دارای 3 نوع گلوبولین (globuline) به نام های لگومین (legumine) ویسیلین (viciline) و لگومیلین (legumiline) است . دو ماده اول از نظر ساختار شیمیایی ، مجاور یکدیگر می باشند ولی ماده سوم (لگومیلین) ، ساختمان متفاوتی دارد .

میوه سبز (پیله) بعضی از نژادهای این گیاه ، نازک و عاری از الیاف فیبری است و به مصارف تغذیه می رسد.

خواص درمانی :

دانه این گیاه ، ارزش غذایی زیادی دارد و احتمالا بیشتر از لوبیا  است . دیر هضم است و اثر مدر دارد . در استعمال خارج ، بصورت ضماد نرم کننده به کار می رود و از ریشه آن نیز به عنوان ضد التهاب ، گاهی استفاده بعمل می آید .

 

برگرفته از کتاب گیاهان دارویی ، نوشته دکتر علی زرگری